مقالات این بخش

هردم از این باغ بری می رسد

نقدي بر شعر چفت رفت نقي مهر پويا

گذري بر مجموعه شعر ايسپي رو تا كورا

بررسي فرهنگ تاتي وتالشي

نقد كتاب ترانه هاي شمال

نقد تاريخ تالش

دوكتاب در باره تالش 1

دوكتاب در باره تالش 2

محو نام تالش  در منابع ما

چون غرض آید ...

هرج مرجی که پایان ندارد

نگاهي به فرهنگ موضوعي تالشي به فارسي 1

نگاهی به فرهنگ موضوعی تالشی به فارسی 2

معرفي‌ منابع‌ تالش‌شناسي‌ خارج‌ ازكشور

وواژه‌ نامه‌ دانش‌ آموزي‌ تالشي‌ - تركي

نگاهي گذرا به نقد اخبارنامه

  هردم از اين باغ بري مي رسد...!!

همانطور پيشتر ها گفتيم و بسياركسان شنيدند ، چند سال پيش كارشناس محترمي كه قرار بود به عنوان اديتور غلط هاي تايپي كتاب اخبار نامه نوشته ميرزا احمد لنكراني ، تصحيح علي عبدلي را اصلاح كند، با سوء استفاده از يك فرصت اداري ، نام مصحح را از روي جلد آن پاك كرد و به نام خود منتشر نمود . دليل آن آقاي محترم نيز اين بود كه اخبار نامه يك اثر خطي قديمي ست و هر كس مي تواند به عنوان مصحح آن را به نام خود منتشر كند. درحالي كه آن جناب هنوز نمي داند كه وقتي يك نسخه خطي منحصر به فرد باشد، اولين كسي كه آنرا پيدا كرد و تصحيح نمود و منتشر كرد ، فرد ديگري نمي تواند عين آن اثر را به نام خود منتشر نمايد. اما ناشر محترم ( مركز اسناد و تاريخ ديپلماسي) كه بر اين امر آگاه است ، در يك نشست مصالحه، خسارت مرا به نحوي جبران و تعهد كرد كه در چاپ هاي بعدي آن اثر را به نام مصحح اصلي منتشر كند. اكنون كه آن تعهد جامعه عمل پوشيده  و كتاب مذكور  به نام اينجانب تجديد چاپ و منتشر شده است . شنيديم كه آن آقاي محقق كه اصرار دارد خود را تالش شناس هم جا بزند ، رساله « جواهرنامه لنكران » را ار كتاب چهار رساله در زمينه تاريخ و فرهنگ تالش اينجانب  رونويسي و براي چاپ به انتشارات مركز اسناد و خدمات پژوهشي داده است . در اين باره اعتراضي به مركز ياد شده تسليم شد و رساله مذكور به پيوست كتاب چهار رساله براي داوري به يكي از استادان و كارشناسان برجسته كشور ، دكتر ايرج افشارسيستاني داده شد و ايشان نظر كارشناسي خودرا كتبا به شرح زير اعلام كرد. ولي گويا نفوذ محقق محترم مورد نظر در مركز اسناد و خدمات پژوهشي به اندازه اي است كه چاپ رساله مذكور به نام ايشان هنوز منتفي نشده است :

به نام پروردگار زيبايي ها

انديشمند گرامي جناب آقاي ....

رئيس محترم مركز چاپ و انتشارات وزارت امور خارجه

 بازگشت به درخواست يكم مهرماه 1386 جنابعالي مبني بر بررسي مجموعه ي « دو رساله و دو گزارش درباره تالشان » به ويژه جواهر نامه لنكران نوشته سعيد علي بوراديگاهي لنكراني ، كه توسط آقاي حسين احمدي تهيه و  آن را براي چاپ به آمركز اسناد و خدمات پژوهشين  فرستاده است ، به آگاهي مي رساند :

1 – مقدمه و پيشگفتار « ص 4-1 » مجموعه مذكور ويرايش شده  ده ها اشتباه نوشتاري ، دستوري و علمي در آن وجود دارد .

2 – در پيشگفتار و مقدمه از چگونگي دسترسي به نسخه يا نسخه هاي پيشين جواهرنامه سخني به ميان نيامده و از كساني كه دراين باره تصحيح كننده را ياري داده اند نيز ياد نشده است .

3 – در پايان رساله جواهر نامه ، دو سفيد به تصوير هاي صفحات اول و آخر نسخه خطي جواهرنامه اختصاص يافته ولي نمونه دستنوشته ديده نشد 4 – تصحيح كننده محترم نه در اين مجموعه ، بلكه در كار پيشين خود خود نيز رعايت درستكاري را ننموده و حقوق ديگران ، به ويژه پيشتازان و تصحيح كنندگان پيش از خود را ناديده گرفته است و پيشينه سوء نيز دارد .

5 – اين مجموعه بدون كتاب نامه است . تنها در پي نوشت ها از برخي منابع ، ان هم به گونه اي ناقص ياد شده است . در حالي كه لازم بود نام پديدآورندگان و نام منابع مورد بهره گيري دراين مجموعه ، در پايان كتاب نوشته شود .

6 – تصحيح كننده محترم در سطر 1 ، صفحه 1 پيشگفتار مجموعه نوشته است :

 « به دليل كمبود منابع فارسي ، هنوز اهميت و جايگاه تالشان در تاريخ ايران به درستي مشخص نشده است ...»

اما اين ادعا درست نيست . زيرا تاكنون كتاب ها ، مقاله ها و آثار نوشتاري ارزشمند علمي و پژوهشي بسياري در زمينه شناخت مسايل منطقه زيباي تالش و مردم ميهن دوست و پاك انديش آن ، چاپ منتشر شده است . ازجمله :

1. تالش منطقه اي قومي در شمال ايران ، مارسل بازن .
2. جشتارهايي در تاريخ تالش ، عبدالكريم آقاجاني .
3. مجموعه گيلان نامه ، پور احمد جكتاجي .
4. مرزهاي ايران و شوروي ، سپهبد جهانباني .
5. تات ها و تالشان  ،  علي عبدلي
6. نگاهي به گذشته تالش ، 
7. مشاهير تالش  ،
8. تاريخ كادوس ها  ،
9. جامعه عشايري تالش  ،
10. چهار رساله در زمينه تاريخ و جغرافياي تالش ، 
11. اخبارنامه ، 
12. فرهنگ تطبيقي تالشي – تاتي – آذري ، 
13. تاريخ تالش ، 
14. ادبيات تات و تالش ، 
15. جغرافياي نظامي ايران ، تيمسار رزم آرا .
16. مرز هاي ايران ، محمدعلي مخبر ،
17. جغرافياي كامل قفقاز ، دكتر امير احمديان .

و ده ها اثر ديگر ....

رساله « جواهرنامه لنكران » نوشته زنده ياد سعيد علي بوراديگاهي لنكراني ، در سال 1869 م / 1286 ق نوشته شده و نسخه منحصر به فرد آن ، توسط پژوهشگر سختكوش آقاي علي عبدلي سالها پيش از آرشيو نسخه هاي خطي شهر باكو تهيه و براي نخستين بار پس از تصحيح و حاشيه نگاري ، در كتاب « چهار رساله در زمينه تاريخ و جغرافياي تالش » به وسيله انتشارات گيلكان در سال 1378 چاپ و منتشر شده است .

اين رساله جواهر نامه لنكران كه در مجموعه ي گرد آوري شده آقاي حسين احمدي آمده ، همان نسخه منحصر به فرد آقاي عبدلي است كه در كتاب چهاررساله ايشان چاپ شده . بنابراين نه تنها جواهر نامه اي كه در مجموعه « تالشان » آقاي احمدي آمده ، اثري مصادره شده و دست دوم و سوم به شمار مي آيد بلكه سه رساله ديگر نيز ممكن است چنين سرنوشتي داشته باشند . لذا درخور شان مركز اسناد و خدمات پژوهشي وزارت امور خارجه نيست . به ويژه اين كه در گذشته نيز آقاي احمدي اقدام به " مصادره " و چاپ كتاب اخبارنامه آقاي عبدلي نيز نموده است .

اميد اين كه شرف ، آزادگي و درستكاري درميان دانش پژوهان و نويسندگان كرانقدر كشورناديده انگاشته نشود .

  با آرزوي تندرستي و پيروزي شما و همكارانتان : ايرج افشار سيستاني